جان مذاکره کنندگان در خطر است

پس ازمذاکرات نمايندگان اهل سنت  با ارتش عدالـت ( جيش العدل ) پاسداران ايرانی که در جکيگوردستگير شده بودند به مقامات ايرانی تحويل داده شدند. حکومت فرقه ای فاشيستی طهران با دادن جواب منفی به خواسته های سرمچاران  مبنی بر آزادی تعدادی از اسرای بلوچ خواستار کشته شدن پاسداران شده بود اما باعفـو آنان کاملا مات شـد. 
اين گذشت بی نظير از جانب فرزندان بلوچستان نشان از بزرگی مبارزان درميدان مبارزه اسـت. در طرف مقابل فرقه تبهکار «روافض » و عوامل تاريک انديش آن فرزندان بيگناه بلوچ را هرروزصرفا برای انتقام گيری بر بالای دار می فرستند.

دستگاههای تبليغاتی وابسته به تروريسم دولتی ايران  با استفاده از کانالهای راديو تلويزيونی، دهها وبسايت رسمی و نيمه رسمی و صدها وبلاگ ريز و درشت سطحی گسترده   دست برای تروريست جلوه دادن مبارزين در بکارشده  ومنتظراعدام پاسداران بودند تا  نقشه ابليسی خود را  کامل کنند.
بنابراين آزادی چهار پاسدار شکستی بزرگ و غيرمنتظره برای تروريسم دولتی ايران بود.مسلما  قضيه پاسداران اسير با آزادی آنان تمام نشده است. با توجه به ماهيـت فرقه فاشيستی حاکم  کينه توزی ازبزرگ منشـی سرمچـاران، تهديد و فشار بيشتر بر علمای اهل سنت بخصوص افراد مذاکره کننده با سرمچاران عواقب بعدی اين رويداد باشنـد.
تجارب گذشته و حال به ما آموخته اند که فرقه تروريستی حاکم و سردمداران آن به هيچ وجه قابل اعتماد نيستند. حذف فيزيکی مخالفان، ترور ريش سفيدان، رهبران مردمی وعلمای مذهبی، دستگيری بيشماران بلوچ و به  شهادت رساندن هزاران بيگناه درذات و ماهيت تروريسـم دولتی ايران و فرقه مذهبی حاکم است.

آينـده نشان خوا هد  داد که فرقـه مذهبی حاکم، عوامل تبهکار آن،  اطلاعات  و سپاه مافيايی چه رذيلانه ازعلمای اهل  سنـت  و مذاکـره کنندگان بخاطر ميانجيگری و اقدام بشـردوستانه شان انتقام خواهند گرفت.

 

آزات ءُ آباد بات گنجیں بلوچستان

محمـد کريم بلـوچ

هژدهم دهم دِيمـــوَشّــاں ۷۰۱۳
هشتم آپريل ۲۰۱۴

در باب‌ «نيم‌زبان» کُردی و تفاوت‌ دو فرهنگ

 

• ناصر ایرانپور

قابل تأمل همچنين تفاوت فاحشی است که‌‌ بين آنچه نخبگان و روشنفکران و سياسيون و اديبان کُرد در مورد فرهنگ و ادب پارسی می‌گويند و آنچه‌ از ‌ برخی از نخبگان و روشنفکران و سياسيون فارسی‌زبان کشورمان به‌ نسبت فرهنگ و ادب کُردی می‌شنويم‌ وجود دارد: درحالی که اکثريت قريب به‌ اتفاق فرهيختگان سياسی، فرهنگی و ادبی کُرد از ستم ناليده‌اند و به‌ جهت دفاع از اين فرهنگ و زبان آواره‌ بوده‌اند، چرا که‌ کل نظام سياسی، آموزشی و رسانه‌ای کشور تنها بر محوريت زبان فارسی بوده‌ است...

اشاره‌:

چند ماه‌ پيش "فرهنگستان زبان فارسی" طی صدور بيانيه‌ای مخالفت صريح خود را با تدريس زبانهای غيرفارسی رايج در ايران اعلام داشت، چه‌ که‌ آنرا به‌ زيان جايگاه‌ زبان فارسی قلمداد نمود. اين تاکنون بی‌پرده‌ترين و در عين حال بی‌شرمانه‌ترين اقرار شووينيستی ارگانهای حاکم بر ايران در ارتباط با مقوله‌ی زبانهای غيرفارسی ايرانی بود، چرا‌ که‌ پرده‌ از روی واقعيتی برداشت که‌ هر چند اظهرمن‌الشمس بود، اما با اين وصف بطور رسمی از سوی حاکميت کتمان و از سوی اپوزيسيون راست و ناسيوناليست انکار می‌شد: "فرهنگستان" نامبرده‌ علناً می‌گويد:‌

    ا) زبان فارسی جايگاه‌ خود را مديون ممنوعيت تدريس زبانهای ديگر ايرانی است،

   2) اين رابطه‌ی تبعيض‌آميز بايد پابرجا بماند،

   3) کسانی که‌ با اين نابرابری مخالفت کنند منتسب به‌ بيگانگان هستند و

   4) اصلاً زبانهايی چون کُردی زبان نيستند، "نيم‌زبان" هستند.

اخيراً آقای يونسی، "دستيار" آقای روحانی برای امور "قوميتها و اقليتهای مذهبی"، نيز زبان کُردی را "لهجه‌ای از زبان فارسی" معرفی نمود و بدين ترتيب آب پاکی روی دست تمام آنانی ريخت که‌ بعد از 35 سال تحت اين حکومت به‌ تدريس زبان کُردی در مدارس دلبسته‌ بودند. طبيعتاً به‌ ذهن متصديان "فرهنگستان" و آقای يونسی امر حقوق بشر و حقوق شهروندی و برابری حقوقی شهروندان ايرانی دست کم در زمينه‌ی فرهنگی خطور نمی‌کند که‌ از اين منظر موضوع را بررسی کنند.

صدالبته‌ اين ذهنيت عقب‌مانده‌ محدود و منحصر به‌ حکومت نيست و بخشهای نه‌ چندان کمی از به‌ اصطلاح "اپوزيسيون" رژيم نيز آن را نمايندگی می‌کنند. ذيلاً يک نمونه‌ از آن نقل‌قول و کالبدشکافی شده‌ است.

راه‌ چاره‌ چيست؟ از نظر من تأکيد و تصريح بيش از پيش بر به‌زيرکشيدن حاکميت متمرکز در کليت خود در ايران، تشکيل حکومتهای منطقه‌ای در هر يک از مناطق اتنيکی ايران و يک حکومت فدرال واقعی در "مرکز". حل معضل تک‌زبانی و تک‌صدايی در ايران تنها تحت چنين حاکميتی ميسر است؛ در اين نظام بايد تمام زبانهای ايرانی رسمی و ملی و هم‌تراز و برابر حقوق شوند. دولت فدرال بايد به‌ همه‌ی ايرانيان ـ حال هر زبانی داشته‌ باشند ـ تعلق داشته‌ باشد. لذا مراوده‌ و مکاتبه‌ با ارگانهای فدرال بايد به‌ تمام زبانهای ايرانی ميسر باشد. هيچ ايرانی نبايد برای رفع و رجوع امور خود با حکومت فدرال نيازی به‌ مترجم داشته‌ باشد و يا ناچار باشد به‌ زبان غيرمادری خود سخن گويد. تمام قوانين و بخشنامه‌ها و آئين‌نامه‌های دولت فدرال بايد به‌ تمام زبانهای رسمی و ملی ايران چاپ و در اختيار شهروندان قرار گيرد. نظام قضايی، رسانه‌ای و آموزشی بايد ايالتی ‌شوند. در هر ايالت نيز آن زبانی "رسمی" شود که‌ اکثريت ساکنان آن به‌ آن تکلم می‌کنند. غير از آن بايد يک زبان ديگر هم برای آموزش برگزيده‌ شود، بدين معنی که‌ در تمام گستره‌ی ايران هر شهروند ايرانی بايد دو زبان ايرانی فراگيرد؛ يکی زبان آن منطقه‌ يا ايالتی که‌ در آن زيست می‌کند و دوم به‌ انتخاب خود يکی ديگر از زبانهای ايرانی را.

آنچه اما‌ امروز در حوزه‌ی زبانی در ايران شاهد آن هستيم را چيزی جز شووينيسم و جينوسايد فرهنگی نمی‌توان ناميد که‌ حتی تعديل آن در چهارچوب اين رژيم ـ طبق اظهارات آقای يونسی ـ در برنامه‌ی اين رژيم نيست. برعکس: با بيانيه‌ی وقيحانه‌ی‌ "فرهنگستان زبان فارسی" و گفتگوی اخير آقای يونسی با آقای احسان هوشمند رژيم اسلامی در زمينه‌ی مورد بحث حتی جری‌تر نيز شده‌ است، طوريکه‌ زبان چهل ميليون کُرد را "نيم‌زبان" و 'لهجه‌" معرفی نموده‌‌اند...

از آنجا که‌ قبلاً در مشاجره‌ای با يک هم‌وطن ايرانی به‌ گوشه‌هايی از اين مطلب پرداخته‌ بودم و نخواستم تکرار مکررات شود، عين اين بحث را با افزوده‌های اندکی اينجا می‌آورم.

نام نويسنده‌ی کامنت را البته‌ اينبار حذف نموده‌ام، چون جدال من قبل از اينکه‌ با يک شخص معين باشد، با يک تفکر مشخص است.

چهاردهم فروردين 1393/سوم آوريل 2014

جناب، بايد به‌‌ استحضار برسانم که‌ واقعاً به‌ خال زده‌ايد؛ اين از قضا همان تفکري است که‌ شما قدري عريان‌تر و صادقانه‌تر از برخي ديگر عنوان کرده‌ايد و من آن را دقيقاً شووينيستي مي‌دانم؛ شووينيسمي که‌ تن به‌ تنه‌ي‌ فاشيسم مي‌زند. برای اينکه‌ متهم به‌ افترازنی نشوم، عين مطلب شما را براي اطلاع خوانندگان اين سطور نقل می‌کنم:

"زبان فارسي، زبان جنبش استقلال ايران است . اين زبان از همان روز که يعقوب سيستاني گفت: «چرا چيزي که من درنيابم بايد گفت» ، به زبان تيره‌هاي ايراني‌اي تبديل شد که براي بيرون کردن عرب و ترک و تاتار و مغول با يکديگر متحد شده بودند و در دشت ها و کوه ها را به دنبال آنان مي تاختند و با هديه خون خود، ايراني را نگاه داشتند تا تو بتواني به کردي در آن سخن بگويي. اگر فردوسي بزرگ، زبان فارسي را به اين اوج نرسانده بود، تو در برابر عربهاي وحشي و ترکها و تاتارها و مغولها به جز پذيرفتن زبان آنها چه مي توانستي بکني؟ نيمزبانهاي ايراني گيلکي، تاتي، تالشي، خراساني، لکي، لري، سيستاني، هرمزگاني، کردي، مازندراني، راجي، آذري، بلوچي و.. . در سايه کاخ بلند و باشکوه زبان فارسي توانستند به زندگي خود ادامه دهند. «جنبش فارسي نويسي» به روزگاراني نعلق دارد که ايرانيان با خون خود از کشور و فرهنگ خود نگاهباني مي‌کردند. اين به روزگاراني بر مي گردد که مانند امروز ايرانيان به دريوزگي مدرسه زبانهاي شرقي پاريس و بنيادهاي آمريکايي و فرانسوي و انگليسي و يهوديان اروپاي شرقي نرفته بودند. گفته مي‌شود، روشنفکران کرد در خانه با فرزندان خود به انگليسي سخن مي گويند! به عنوان يک موضوع، بنشين و در اين باره پژوهشي کن و اين شايعه را راستي‌آزمايي کن!"

«««««

و اما پاسخ من به‌ شما:

دوست عزيز، کدام مقاومت؟ کدام استقلال؟ در مقابل کي؟ در مقابل چي؟ با کدام پيامد؟ از وضع و حال شاهان پيش از دوره‌ي پهلوي که‌ همه‌ آگاهيم. واقعاً اگر نامه‌هاي ناصرالدين شاه‌ و مظفرالدين شاه‌ به‌ کنسولهاي "فرنگ" را مي‌خواندم، به‌ خود مي‌گفتم عجب امپراطوري‌اي داشته‌ايم که‌ نمي‌دانستم. اين از دوران قاجار. مگر از جنگهايي که‌ آنها به‌ ويژه‌ صفويه‌ها دو بار با منشاء و انگيزه‌ی اسلامي راه‌ انداختند و هر دو بارش را مفتضحانه‌ شکست خوردند و متعاقب آن بخشهاي از ايران را پيشکش کشورهاي همجوار کردند، خبر نداريد؟ و مگر غير از اين است که ‌خود پهلوي پدر و پسر را هم انگليسي‌ها و آمريکائيها سر کار آوردند؟ و مگر غير از اين است که‌ در دفاع از مثلاً "ملي‌گرايي" و "استقلال‌طلبي" مصدق چهار نفر خيابان نيامدند و "مليون" ايران (غير از شايگان و فاطمي که‌ در واقع به‌ حزب توده‌ي ايران پناهنده‌ شده‌ بود) جملگي خادم دربار و کودتا شدند؟ اين از حکومتهاي وابسته‌ و "مقاومت استقلال‌طلبانه‌" (!) در مقابل آن. و مگر حکومت "مستقل" اسلامي ايران چه‌ تاجي بر سر استقلال و کرامت ايران و ايراني و حتي زبان فارسي زده‌ است؟ و مگر غير از اين است که‌ بخش عظيمي از همين مردم صد رحمت به‌ کفن دزد "وابسته‌"ي پيش مي‌فرستند؟ اين همه‌ خودشيفتگی کم‌مايه‌ و نفرت از "بيگانه‌" از کجا مي‌آيد؟

از کدام "کاخ" رفيع زبان فارسي سخن مي‌گوئيد؟ مگر من و شما مي‌توانيم دو جمله‌ فارسي بنويسيم، بدون وام‌گرفتن از زبان غني عربي؟ چند نمونه‌ از اديبان شهير زبان فارسی برايتان نمونه‌ بياورم که‌ از ضعف بنيادی زبان فارسی ناليده‌اند. و مگر غير از اين است که‌ ناسيوناليست‌ترين ناسيوناليستهاي ايراني حتي عناوين تشکيلاتهاي خود را با نامهاي عربي ("نهضت" و "جبهه‌" و "ملي" و ...) مي‌آرايند؟! مگر غير از اين است که‌ خود واژه‌ي "استقلال‌طلبی" شما عربي است؟ مگر غير از اين است که‌ دوآتشه‌ترين به‌ اصطلاح "ملی‌گرايان" ايراني هويت خود را اول اسلامی و تنها بعد از آن ايراني مي‌دانند؟! از مصدق و بازرگان و طالقاني و غيره‌وغيره‌ برايتان نقل‌قول‌ بياورم؟

به‌ خود مردم برگرديم: چند درصد از ايرانيان نام واقعاً فارسي و ايراني بر فرزندانشان مي‌گذارند؟ من به‌ ياد دارم حتي دوستان نزديک و صميمي فارسي‌زبان من اوايل تعجب مي‌کردند که‌ من و خانمم نام کُردي (روژين و شه‌وين) بر فرزندانمان مي‌گذاريم و با زبان کُردی با آنها صحبت می‌کنيم! اين کار ما برايشان بسيار نامأنوس بود. از نظر آنها فاطی و زهرا و احمد و محمود و محمد و علي و رضا و حسن و حسين نامهاي ايراني  هستند و زبان فارسی زبان مادری‌مان است و نه‌ کُردی!!

گفته‌ايد که‌ روشنفکران کُرد با فرزندانشان به‌ زبان انگليسي صحبت مي‌کنند! لطفاً هر جا که‌ هستيد خانواده‌هاي کُرد را با خانواده‌هاي فارسي‌زبان مقايسه‌ کنيد. به‌ يقين درخواهيد يافت که‌ شمار خانواده‌هايي که‌ کُرد هستند و با فرزندانشان کُردي صحبت مي‌کنند، بسيار بسيار بيشتر از خانواده‌هاي فارس‌زباني مي‌باشد که‌ با فرزندانشان فارسي صحبت مي‌کنند. اصلاً در جوي که‌ من مي‌شناسم، اگر خانواده‌اي ـ که‌ هر دوي زوجين در آن کُرد باشند ـ با فرزندانشان غير از کُردي صحبت کند، منزوي و زبان‌زد مردم مي‌شود.

اگر اين "ناسيوناليسم" هم باشد [که‌ از نظر من نيست]، از نوع بسيار مترقي و خوب آن است، چون خود را در ضديت با اين يا آن ملت تعريف نمي‌کند. مي‌دانيد فرهيخته‌ترين و آزادمنش‌ترين اديب معاصر کشورمان شاملو در همين ارتباط چه‌ گفته‌ است؟ من با صداي خودش شنيدم که‌ خانواده‌هاي فارسي‌زبان خارج از کشور را سرزنش مي‌کرد که‌ اين چه‌ فارسي‌اي است که‌ صحبت مي‌کنند و چون الگو از جمله‌ از کُردها نمونه‌ مي‌آورد و مي‌گفت از کُردها بياموزيد که‌ با اين همه‌ ستم و محروميت و ممنوعيت زبان خود را حفظ کرده‌اند.

در ضمن، بنده‌ خارج از اين موضوع، ضمن تأکيد و پافشاري بر اينکه‌ فرزندانم درست و حسابي کُردي صحبت کنند (و اين اصل و اساس و وظيفه‌ی درجه‌ اول من است)، بخاطر علاقه‌اي که‌ به‌ زبان فارسي دارم، بخاطر اينکه‌ بخشي از هموطنانم فارسي‌‌زبان هستند و نمي‌خواهم ارتباطم با آنها قطع شود، فرزندانم را چند سالي نيز کلاس زبان فارسي فرستادم، آن هم در يک شهر ديگر. و باز تأکيد کنم که‌ کمتر جشن و عيد و مراسمي است که‌ کُردها برگزار کنند، در آن اما موسيقي فارسي (و آذری، ...) غيبت داشته‌ باشد. اين در حالي است که‌ زبان و فرهنگ کُردها در ايران دفاکتو ممنوع است و اگر شما با اين تفکرتان جاي من نوعی مي‌بوديد از زبان فارسي نفرت پيدا مي‌کرديد. اما روشنفکران کُرد، نه‌ زبان و اصل و نسب و هويت خود را فراموش مي‌کنند، نه‌ تن به‌ آسيميلاسيون و زورگويي فرهنگي و سياسي مي‌دهند و نه‌ به‌ دام ناسيوناليسم از نوع شما مي‌افتند. آري، بايد با تمام تواضع خدمتتان عرض کنم که‌ اين کُردها هستند که‌ بايد به‌ فرهنگ سياسی خود که‌ جوهر غنی آزادمنشی و هومانيستی دارد، ببالند. ملي‌گرايي آنها خود را در لباس و موسيقي و زبان و صدالبته‌ در حق‌خواهي ملي مي‌يابد و نه‌ در ستيز با ديگران (فارس و ترک و عرب و غرب و شرق). ناسيوناليسم آنها سمت و سوی درونی دارد، در برتری‌جويی، خودبزرگ‌بينی و پست‌شماری ديگران معنا پيدا نمی‌کند. اين فرهنگ سياسی جاافتاده‌ی احزاب کُردستان نيز می‌باشد.

ميهن‌پرستي نوع "ايراني"، اما، تاکنون در فخرفروشی تاريخی، در ‌ستيز شعاری با زبانهای غيرفارسی، در  خاک‌پرستي و به‌ قول آرامش دوستدار در دين‌خويي و من اضافه‌ مي‌کنم در بيگانه‌ستيزي تبلور يافته‌ است. اين به‌ويژه‌ اين روزها به‌ صريح‌ترين و عريان‌ترين شکل ممکن در حمله‌ی هيستريک به‌ احزاب اصيل کُردستان خود را نمايان ساخت.

فراموش نکنيد، همان عربي که‌ به‌ آن مي‌تازيد، برايتان اسلام آورد. شما آن را نه‌ تنها از آن گرفتيد، بلکه‌ غلظت آن را بيشتر نيز کرديد و تشيعش ناميديد و به‌ مردم ايران تحميل کرديد. خواستيد آن را با پاتنت ايرانی به‌ خود عرب هم بفروشيد که‌ کسی ـ غيراز عده‌ای قليل در چند کشور نگون‌بخست ـ آن را نخريد. تشيع‌ پدر ايران و ايراني را درآورده‌ و شما هنوز متوجه‌ نشده‌ايد! بدون اين اسلام و شيعه‌ غيرقابل تصور است که‌ معجوني به‌ نام "جمهوري اسلامي ايران" مي‌داشتيم. آن وقت از مقاومت و جنبش استقلال‌خواهي صحبت مي‌کنيد؟! آن هم با حربه‌ي زبان فارسي؟! هنوز هم که‌ هنوز است سهم بزرگي از ثروت مردم ايران قرباني خرافات اسلامي مي‌شود و نه‌ اعتلاي فرهنگي و زباني! حتی برعکس مردم کردستان بيشتر شماها حتی نمی‌دانيد لباسهای سنتی و کلاسيک‌تان کدام است. از لائيکهای شما لباسهای غربی و از مذهبی‌هايتان لباسهای اسلامی را بگيرند، چه‌ خواهيد پوشيد؟ بخش بزرگی از مردم شيعه‌‌مسلک ايران بکلی آسيميله‌ی مذهبی شده‌ است: اينان چنان از رضا و حسين و حسن و علي و فاطي‌خانم و زهراخانم صحبت مي‌کنند، گويي آنها اندرالنسل دايي و عمو و خاله‌ و عمه‌ي آنها بوده‌اند و صدالبته‌ ايراني! آن وقت از استقلال در مقابل عرب سخن مي‌گوئيد؟! تصور نمي‌کنم در خود عربستان عقب‌مانده‌ هم پديده‌اي مانند چاه‌ جمکران و مراسم متحوشی چون سينه‌زنی و قمه‌کشی عاشورا، ... وجود داشته‌ باشد. آن وقت فخر هم مي‌فروشيد؟

از طريق همين اسلام و تشيع پدر زبان بسيار بسيار شيرين و زيباي فارسي را درآورده‌اند و شما هنوز متوجه‌ نشده‌ايد. من حاضرم شرط ببندم، ده‌ درصد ديپلمه‌ي ايراني نمي‌توانند يک پاراگراف درست و حسابي و بدون غلط فارسي بنويسد. می‌دانم در مورد چی صحبت می‌کنم؛ هر روز به‌ دليل شغلم با اين پديده‌ سروکار دارم. اما آن هنگام که‌ من آموزش زبان مادري خودم را می‌خواهم، شکه‌ مي‌شويد، بي‌تاب مي‌شويد، غناي زبان "ملي" فارسي خود در مقابل زبان "بومي" کُردي مرا به‌ رخم مي‌کشيد و شما يکي حتي زبانم را "نيم‌زبان" مي‌ناميد!!  اي کاش مي‌دانستم، از اين زبان غني فارسي چه‌ باقي مي‌ماند اگر هزاران هزار عالم غيرفارس سده‌ها در پرورش و اعتلايش نمي‌کوشيدند، اگر حکومتي آن را از طريق نظام آموزشي، رسانه‌اي و غيره‌وغيره‌ به‌ بخش غيرفارس ميهنمان نيز منتقل و بعنوان تنها زبان "رسمی" تحميل نمي‌کرد، اگر حکومتي شووينيستی پاسدار آن نمي‌بود، اگر دست کم به‌ لحاظ نوشتاري ممنوع مي‌شد. آيا آن هنگام نيز مي‌توانستيد جسارت داشته‌ باشيد، آن را با زبانهايي که‌ فرصت رشد و اعتلا نداشته‌اند، مقايسه‌ کنيد و آنها را در مقابل زبان خود "نيم‌زبان" بناميد؟!

مشکل نيست زبان کُردی را "نيم‌زبان" معرفی کنيد. می‌دانيد که‌ فرهنگ و فرهيختگی کردستان مانع از اين می‌شود که‌ برخورد افراطی و توهين‌آميز مشابه‌ را با شما داشته‌ باشيم. اما آيا چنين ادعايی را می‌توانيد در ارتباط با زبانهای عربی و ترکی بکنيد؟! يک بار در اوايل انقلاب زبان عربی و مردم عرب را به‌ تمسخر گرفتيد، چه‌ قيامی شد و رئيس جمهور وقت، همين آقای خامنه‌ای، مجبور به‌ عذرخواهی علنی شد. يک بار اين کار را همين چند سال پيش با زبان ترکی و مردم آذربايجان کرديد. پاسخ عده‌ای کتاب‌سوزان فارسی بود؛ حکومت بسيار به‌ دشواری توانست جلو تبديل آن به‌ يک قيام سراسری را بگيرد. آری، چنين "شوخی‌"های بی‌مزه‌ای را نخواهيد توانست با مردم آذربايجان بکنيد، چون طغيان و عصيان آنها شوخی‌بردار نخواهد بود.

و باز مشکل نيست زبان فارسي را "کاخ" بناميد و بخشی از زبانهاي ايرانی را "نيم‌زبان"، اما آن گاه‌ توقع نداشته‌ باشيد که‌ متکلمين اين "نيم‌زبانها" حاضر باشند در يک چهارچوب جغرافيايی واحد با شماي "کامل" و "کاخ‌نشين" زندگي کنند! آنها خواهند گفت: "بسيار خوب زبان ما در ايران تاکنون "نيم‌زبان" مانده‌ است، برای فرهنگ‌سازی، برای رشد و اعتلای زبانمان و تبديل آن به‌ يک زبان "کامل" به‌ بستر و چهارچوبی ديگر نياز داريم." خواهند گفت: "خير اسلامی‌ها را ديديم. "ملی"خوانده‌‌ها هم که‌ آغابالاسر و فخرفروش و برتری‌جو هستند. بخش عظيمی از چپ ايران نيز به‌ راست غلطيده‌ است. خوب، با کدام طيف سياسی ما می‌توانيم در ايران به‌ آمالهايمان برسيم؟" اين استنتاجی است که‌ به‌ يمن سلطه‌ی ناسيوناليسمی که‌ جعلاً "ايرانی" خوانده‌ می‌شود و در واقع بر زبان فارسی و مذهب شيعه‌ استوار است و لذا قومی ـ مذهبی‌اش می‌نامم، شمار فزاينده‌ای از نخبگان کُرد و آذری و بلوچ و عرب و ترکمن به‌ آن می‌رسند. بنابراين اين ناسيوناليسم شما نمی‌تواند جوهر مترقی و متحدکننده‌ و انتگرال داشته‌ باشد.

ناسيوناليستهای حتی لائيک ايرانی چپ و راست به‌ عربها بخاطر اسلام بدو بيرا می‌گويند، اما ناسيوناليسم آنها نيز شباهت کمی با اسلاميسم مورد ستيزشان ندارد. اسلام عزيز هم زنان، بيش از نيمی از بشريت، را نيم‌انسان می‌داند، همانطور که ناسيوناليسم‌ لائيک شما زبانهای ديگر را "نيم‌زبان" می‌داند.

آری، واقعاً از نظر من چنين تفکري تفاوتي با دين‌خويي ندارد. دين‌گرايان نيز اديان و مذاهب ديگر را فرومايه‌ و پست مي‌پندارند و مخصوصاً اسلاميستها خود را عقل کل و دين خود را "حقيقت مطلق" مي‌دانند! چنين گرايش منزه‌‌طلبانه‌، ضددمکراتيک و هژموني‌طلبانه‌اي همچنين در ناسيوناليسم نوع "ايراني" قابل رؤيت است. اين مکتب زبان و ملت خود را برتر از ديگران معرفي و از همين منظر‌ ترک‌ستيزی و عرب‌ستيزی و اين آخريها کُردستيزی و حتي غرب‌ستيزی می‌کند. اين ناسيوناليسم متأخر هيچ قرابتي با دمکراسي و مدرنيته‌ و هيچ سنخيتی با ملزومات همزيستي مسالمت‌آميز ندارد؛ دفع‌کننده‌ است تا جذب‌کننده‌، آنتي‌پاتي ايجاد مي‌کند، تا سمپاتي. بعنوان مشت نمونه‌ي خروار مي‌توان به‌ همين کامنت فوق‌الذکر شما و انديشه‌ي ناظر بر آن اشاره‌ کرد.

جالب است که‌ شما به‌ استقلال و سپری که گويا‌ زبان فارسی در مقابل عرب و زبان عربی ايجاد کرده‌، تا من کُرد بتوانم به‌ زبان خود سخن گويم، اشاره‌ فرموده‌ايد. لابد به‌ اين دليل آموزش زبان مادری را در قلعه‌ی زبان فارسی بر من ممنوع کرده‌اند!! لابد به‌ اين دليل وضع و حال زبان کُردی در ايران با هژمونی زبان فارسی چنين بوده (غيررسمی و آموزش آن ممنوع)‌ و اما در کردستان عراق زير حاکميت ملت عرب چنان (رسمی و آموزش آن مجاز)!!

در خاتمه‌ تأکيدی دوباره‌ و خلاصه‌وار بر دو موضوع محوری نوشتار را ضروری می‌دانم:

يک.     در هيچ جای دنيا هيچ زبانی بدون دولت شکل فراگير و استاندارد به‌ خود نمی‌گيرد. اگر زبان کُردی جايگاه‌ زبان فارسی (و ديگر زبانهای همجوار را ندارد) در درجه‌ی نخست به‌ اين برمی‌گردد که‌ تاکنون زبان حاکميت سياسی نبوده‌ و متکلمين آن از دولت خود برخوردار نبوده‌اند و بدتر از آن دولتهای از جمله‌ حاکم بر ايران نيز از هيچ کوششی برای از بين‌بردن آن و آسيميلاسيون فرهنگی و زبانی سخنوران آن دريغ نکرده‌اند. خيلی جالب است، زبان مادری را از من می‌گيرند، از رشد و شکوفايی آن جلوگيری می‌‌کنند، از جمله‌ با‌ منابع مالی و انسانی من به‌ شکوفايی زبان ديگری می‌پردازند، بعد می‌گويند که‌ زبان ندارم، آنچه‌ دارم "نيم‌زبان" است!! آيا گستاخی بزرگتری هم از اين وجود دارد؟

زبان فارسی هم آن هنگام که‌ رسميت‌يافتن آن با ممنوعيت‌ زبانهای ديگر ايران چون زبان کتابت و تدريس همراه‌ شد و با کاربرد منوپوليستی آن در حوزه‌های يک) آموزشی، دو) اداری، سه‌) خدمت نظام، چهار) رسانه‌ای، پنج) قضايی، ... حکم تحميلی و اجباری به‌ خود گرفت، در طول يک پروسه‌ جايگاه کنونی خود را پيدا کرد. به‌ عبارتی ديگر زبان فارسی موقعيت خود را مديون تبعيض بر زبانهای ديگر است. با زبانی باز هم صريح‌تر:

(1)             اگر به‌ قول شووينيستها "نيم‌زبانهای" رايج در ايران (چون زبان کُردی) به‌ مانند زبان فارسی از امکانات و تسهيلات دولتی برخوردار می‌بودند و باز به‌ مانند زبان فارسی در بخشهای مختلف اداری، قضايی، ... امکان کاربرد می‌يافتند،

(2)             اگر برای اين "نيم‌زبانها" به‌ مانند زبان فارسی هزاران کادر آموزشی ترتبيت می‌شد،

(3)             اگر به‌ آنها در حوزه‌های متفاوت به‌ مانند زبان فارسی کتاب و نشريه‌ چاپ می‌شد،

(4)             اگر اين زبانها به‌ مانند زبان فارسی به‌ رشته‌ی دانشگاهی تبديل می‌شدند و در مورد آنها تحقيق و تفحص آکادميک می‌شد،

(5)             اگر برای آنها به‌ جهت استاندارديزه‌کردنشان به‌ مانند زبان فارسی فرهنگستان ايجاد می‌شد،

(6)             اگر اين زبانها به‌ مانند زبان فارسی و همتراز با آن بطور رسمی در مدارس تدريس می‌شدند،

(7)             اگر به‌ اين زبانها به‌ مانند زبان فارسی تحصيل صورت می‌گرفت،

(8)             اگر در زيستگاه‌ متکلمين هر يک از اين زبانها راديو و تلويزيون بطور کامل به‌ اين زبانها برنامه‌ پخش می‌کرد،

(9)             اگر رشته‌های مختلف هنری مربوط به‌ زبانهای غيررسمی ايران (مانند شعر، موسيقی، فيلم، سينما، تئاتر، ...) که‌ پيوند لاينفک و تنگاتنگی با زبان دارند، به‌ مانند زبان فارسی با حمايت وسيع دولتی روبرو می‌شدند،

(10)         اگر اشراف به‌ زبان فارسی برای مردم غيرفارس به‌ امتياز تبديل نمی‌گشت و به‌ عبارتی ديگر عدم دانستن زبان فارسی در اين کشور چندزبانه‌ با زيـانها و تبعيضاتی همراه‌ نمی‌شد، اگر اين مردم به‌ويژه‌ در مناطق مرکزی ايران خود را مجبور نمی‌ديدند، با فرزندانشان به‌ فارسی صحبت کنند، ...

آری‌، آنگاه‌ اين "نيم‌زبانها" نيز به‌ مرتبه‌ی "رفيع" (!) زبان فارسی می‌رسيدند.

اگر زبانهای عربی و ترکی "نيم‌زبان" نيستند، به‌ويژه‌ به‌ اين برمی‌گردد که‌ متکلمين آن در فراسوی مرزهای ايران از دولتهای ملی خود برخوردار بوده‌اند، چه‌ که‌ تبديل "لهجه‌"/"گويش"/"نيم‌زبان" به‌ زبان کتابت و استاندارد ارتباط لاينفک و سببی با تشکيل حاکميت سياسی توسط متکلمين اين لهجه‌ها دارد. در ايران (به‌ قول خانلری) چنين بوده‌، در فرانسه‌ چنين بوده‌، در ايتاليا چنين بوده‌ و غيره‌. (به‌ اين موضوع در جای ديگری پرداخته‌ام.)

دو.      قابل تأمل همچنين تفاوت فاحشی است که‌‌ بين آنچه نخبگان و روشنفکران و سياسيون و اديبان کُرد در مورد فرهنگ و ادب پارسی می‌گويند و آنچه‌ از ‌ برخی از نخبگان و روشنفکران و سياسيون فارسی‌زبان کشورمان به‌ نسبت فرهنگ و ادب کُردی می‌شنويم‌ وجود دارد: درحالی که اکثريت قريب به‌ اتفاق فرهيختگان سياسی، فرهنگی و ادبی کُرد از ستم ناليده‌اند و به‌ جهت دفاع از اين فرهنگ و زبان آواره‌ بوده‌اند، چرا که‌ کل نظام سياسی، آموزشی و رسانه‌ای کشور تنها بر محوريت زبان فارسی بوده‌ است، هيچگاه‌ کلامی ناشايست و ناشکيبا در مورد فرهنگ و اديبات فارسی، در مورد مردم فارسی‌زبان کشورمان بر زبان نياورده‌اند. آيا همين را می‌توانيم در ارتباط با اکثريت روشنفکران فارسی‌زبان کشورمان بگوئيم؟ برای آنها من تنها زمانی ارزش ذکر دارم که‌ خود را کمتر از آنها بدانم، زبانم را "بومی" و زبان آنها را "ملی" بنامم و البته‌ خود را نيز "قوم" بدانم. در غيراينصورت دشنه‌ها از غلاف بيرون خواهند آمد...

تفاوت معامله‌ در اينجاست.

11 اکتبر 2012 

ناسیونالیسم ایرانی و حق تعیین سرنوشت ملل

‪*‬كامران متین، استادیار روابط بین الملل در دانشگاه ساسكس بریتانیا است.

اکثر شخصیتها و نیروهای ناسیونالیست-دموکراتیک ایرانی مخالف شناسایی «حق تعیین سرنوشت ملل» به مثابه راه حل مسئله «اقلیتها» در ایران هستند و آنرا مقدمه یا حتی بهانه ای برای «تجزیه» ایران می انگارند.
آنها میگویند «اقلیتهای» ایران نه «ملت» بلکه «قوم» هستند و در نتیجه مطابق حقوق بین الملل واجد حق تعیین سرنوشت سیاسی خویش نیستند.
مضافا آنها ادعا میکنند مشکلات سیاسی-فرهنگی «اقلیتهای قومی» با استقرار نظامی دموکراتیک و مبتنی بر حقوق بشر در ایران که هسته مرکزی برنامه سیاسی آنهاست حل خواهند شد.
این نوشته نقدی کوتاه بر این استدلالهاست.

منشور ملل متحد ‪)‬فصل ١، اصل ١، بند ٢) از ‪"‬حق تعیین سرنوشت «مردم ها» (peoples) به عنوان مبنای توسعه روابط دوستانه در میان ملتها‪"‬ سخن میگوید. اما حتی با فرض پذیرش استدلال حقوقی ناسیونالیستهای ایرانی میتوان یک پرسش ساده ولی اساسی مطرح کرد: ملت چیست؟
پاسخ تلویحی ناسیونالیستهای ایرانی این است که «ملت ایران» مبتنی بر پیوندهای دیرپای تاریخی و فرهنگی بین «اقوام» مختلف در یک سرزمین مشخص و لایتجزا به نام ایران است.
شکل و ماهیت این پیوندها محل مناقشه بسیار بوده و هست. دست کم در هفتاد سال اخیر چهارچوب سیاسی این پیوندها مبتنی بر تحمیل و تداوم خشونت آمیز یک رابطه فرهنگی-هویتی نامتقارن بوده است که در آن، زبان فارسی هسته اساسی فرهنگ و هویت دولت-ملت در ایران بوده است و همزمان زبانهای غیر فارسی به زیرمجموعه های «محلی» و مادون زبان فارسی تقلیل یافته اند.
بی دلیل نیست که بسیاری از ناسیونالیسهای ایرانی نه تنها از درک، بلکه در برخی موارد حتی از شناسایی تحقیر زبانی و فرهنگی مردمان غیر فارسی زبان ایران عاجزند و از طرح مسئله انقیاد و یا اضمحلال زبانی-فرهنگی آنان بر می آشوبند.
از سوی دیگر ایده «ملت» به مثابه اتحاد «اقوام» با تقریبا تمامی تجربه های موفقیت آمیز تشکیل ملت در جهان متباین است چرا که گفتمان سیاسی و جنبش اجتماعی ملت-مدار پدیده ای مدرن است که معتقد به لزوم‌ انطباق مرزهای سیاسی با مرزهای قومی-فرهنگی است.
دولت-ملت در فرانسه، آلمان، روسیه و ترکیه دقیقا بر مبنای «اسطوره» وجود یک «فولک» یا «مردم» بی نظیر و همگن با تباری ازلی و قابل ردگیری و ساکن و صاحب سرزمینی مشخص تشکیل شدند. بدیهی است که در این تجارب اتفاقا ایده «ملت» با ایده تکثر قومی-فرهنگی-زبانی، در درون آن کاملا در تضاد است.
ناسیونالیستهای ایرانی اغلب به ایالات متحده و هند اشاره میکنند اما آنان بر این واقعیت چشم میپوشند که نظام سیاسی-حقوقی آمریکا حق جدایی ایالتها را طریق «انقلاب» به رسمیت شناخته است و در هند که این حق به رسمیت شناخته نشده است حداقل هشت جنبش جدایی طلب مسلحانه وجود دارد.
تاکید استراتژیک بر هیئت جمعی همگون در اکثریت موارد تشکیل ملت در جهان، به بعد بین المللی روند تشکیل آن مرتبط است.
در کشور محل پیدایش «ملت» یعنی انگلستان، اقتصاد سرمایه داری نیاز و کارکرد مثبت زبان و واسطه های فرهنگی-علمی مشترک را برای تمامی ساکنان آن به امری لازم و طبیعی بدل نمود و نقش بستر مادی تشکیل ملت را ایفا کرد.
اما این ترتیب تاریخی اول-سرمایه داری-بعد-ملت به جز در مستعمرات مهاجرنشین و بعدا استقلال یافته خود انگلستان نظیر آمریکا و کانادا، در هیچ کشوری تکرار نشد.
تمامی دولت-ملتهای دیگر موجود در جهان یا زائیده جنبشهای ضد استعماری هستند و یا نتیجه واکنش تدافعی دولتهای مستقل و نیمه مستقل ماقبل سرمایه داری به فشارهای ژئوپولیتیک و سیاسی-اقتصادی کشورهای پیشرو سرمایه داری هستند.
در این جوامع ضعف و یا فقدان کامل زیربنای مادی سرمایه داری گروههای ممتاز اجتماعی، نخبگان سیاسی و الیتهای حاکم این جوامع را وادار کرد که بر فردیت قومی سره و همگونی زبانی-نژادی-فرهنگی به عنوان سنگ بنای دولت-ملت مدرن تاکید کنند و از خشونت دولتی سازمان یافته برای تحقق بخشیدن به آن استفاده کنند.
این امر دو دلیل داشت. یا دولت-ملت دیوانسالار متمرکز و سرزمینی مهاجمین سرمایه دار غربی به مثابه منشا قدرت برتر آنان تلقی و در نتیجه تقلید شد و یا اقتصاد مدرن سرمایه داری به درستی به عنوان این منشا شناسایی شد ولی در غیاب روند بومی تحول سرمایه داری تاسیس دولت-ملت، به ابزاری استراتژیک برای رسیدن هر چه سریعتر به مدرنیزاسیون صنعتی و توسعه سرمایه داری بدل شد.
در این معنای بنیادی تمامی پروژه های ملت سازی از بالا، از انقلاب فرانسه و تشکیل پدیده شهروند-سرباز توسط ناپلئون تا احیا «میجی» در ژاپن، پاسخهای بدوا کمی در قالب بسیج متمرکز تمامی انرژیهای پراکنده انسانی یک کشور پیشاسرمایه داری تحت لوای ملت به چالشی ماهیتا کیفی یعنی قدرت برتر بارآوری اقتصاد سرمایه داری صنعتی انگلستان‪/‬بریتانیا بوده اند.
چنین پروژه هایی در کشورهای دارای اقلیتهای زبانی-قومی به معنای ادغام خشونت آمیز این اقلیتها در پروژه‌های دولت-ملت سازی تدافعی بود و منجر به بر انگیختن جنبشهای ملی در میان این اقلیتها شد.
امپراطوریهای روسیه، عثمانی، هابسبورگ و ایران دوران رضا شاه نمونه های کلاسیک این روند هستند. هر چند در ایران به دلیل غنا و قدمت زبان و فرهنگ فارسی نیازی به تاکید رسمی و استراتژیک بر«زنوفوبیا» یا «دیگر هراسی» در گفتمان ملی گرایی ایرانی، آنگونه که در روسیه، آلمان و ترکیه رخ داد، پیش نیامد.
اما حتی با این وجود خود برتربینی «ایرانی-فارسی» در رابطه با «اقوام» و «ملتهای» دیگر همواره موجود بوده و حتی در فرهنگ عامه ایرانی نیز قابل مشاهده است.
با این تفاصیل روشن است که تعریف ناسیونالیستهای ایرانی از ملت و به تبع آن شرایط استحقاق تعلق «حق تعیین سرنوشت ملل» فصل الخطاب تاریخی در مورد تعریف، معنا و روند عمل شکل گرفتن ملت نیست.
اما حتی اگر تعریف ناسیونالیستهای ایرانی از ملت را به عنوان یک واحد سیاسی چند-قومی بپذیریم باز این پرسش قابل طرح است آیا آنان تحت شرایطی ادعای جمعی این «اقوام» مبنی بر ملت بودنشان و در نتیجه واجد حق تعیین سرنوشت بودنشان را میپذیرند؟
جنبه «ابژکتیو» یا عینی تعریف ناسیونالیستهای ایرانی از ملت، به ویژه تاکید آنها بر بعد «سرزمینی» ملت ایران، خواست و اراده جمعی «اقلیتهای قومی» را برای تعیین سرنوشت سیاسی خود به تمامی نادیده میگیرد و در عین حال برای آنان این امتیاز را دارد که تناقض بزرگ بین اصرارشان بر دموکراسی به عنوان تنها راه حل مسئله «قومی» و مخالفت همزمانشان با رجوع به‌ «اقوام» ایرانی برای دریافتن خواست و اراده سیاسی جمعی و دموکراتیک آنها را میپوشاند.
علیرغم این واقعیت که نتیجه اعمال حق تعیین سرنوشت ملل نمیتواند از پیش معین باشد ظاهرا حداقل گروهی از ناسیونالیستهای دموکرات ایرانی معتقدند «اقوام» ایرانی در صورت داشتن حق تعیین سرنوشت حتما رای به جدایی خواهند داد.
اگر واقعا چنین است آنان بهتر است بر انگیزه های احتمالی چنین انتخابی مداقه کنند و در رفع آنان تلاش کنند نه اینکه از هراس چنین انتخاب دموکراتیکی، اصل دموکراتیک حق انتخاب جمعی «اقوام» ایرانی را نفی کنند. چنین رویکردی با ادعای دموکرات بودن آنان متناقض است و تنها گره مسئله ملی در ایران را سخت‌تر میکند.
با این همه نقش اساسی عنصر «سوبژکتیو» یا ذهنی در پیدایش «خود-آگاهی ملی» و «ملت» به این معنا نیست که مفهوم و یا پدیده ملت فاقد هر گونه زیر بنای مادیست. همانگونه که در بالا اشاره شد روابط سرمایه داری عنصر اصلی این مبنای مادی هستند.
اما نکته مهمی که ناسیونالیستهای ایرانی و حتی برخی تئوریهای «درونمدار» (internalist) ناسیونالیسم از نظر دور داشته اند این است که برای رشد و تکوین یک ایدئولوژی و یا اندیشه سیاسی همانند ناسیونالیسم و یا سوسیالیسم در یک جامعه مشخص و حتی تبدیل آنها به جنبشهای اجتماعی فراگیر وجود زیر بنای مادی این ایدئولوژی یا اندیشه سیاسی در همان جامعه امری الزامی نیست.
ایده قانون اساسی و مجلس شورای ملی و تشکیل عملی آنها در دوران مشروطه در مقطعی که ایران فاقد هر گونه زیربنای اقتصادی-اجتماعی برای دولت دموکراتیک مدرن بود مثال بارز این امر است. شکست انقلاب مشروطه نافی این مسئله نیست چرا که آن شکست خود به مولفه ای اساسی و در عین حال «داخلی» یا «بومی» در فرهنگ سیاسی ایران بدل شد و در این مقام کارکردی کاملا زیربنایی و مادی ایفا کرده است.
چه باید کرد؟
در طیف راه حلهای پیشنهادی برای حل مسئله «ملیتها» یا «اقوام» در ایران راه حل تجزیه ایران در یک انتها و تثبیت دموکراسی سیاسی و حقوق بشر در انتهای دیگر قرار دارند. هواداران آشکار گوی راه حل اول بسیار اندکند اما راه حل دوم بیشترین مدافعین را دارد.
هر دوی این راه حل های پیشنهادی به لحاظ نظری ‪غیر‬دموکراتیک و به لحاظ عملی به درجات مختلف ناکارآمد هستند.
غیردموکراتیک چرا که راه حل اول یک گزینه مشخص را از میان گزینه های متعدد موجود برای تامین حقوق ملی به «اقوام» یا «ملل» ایرانی پیشنهاد و یا تحمیل میکند در حالیکه خواست اکثریت اعضای این «ملل» یا «اقوام» بر کسی آشکار نیست.
چه بسا در شرایط سیاسی مشخص اکثریت اعضای اقلیتهای زبانی ایران، همانند مردم اسکاتلند و کبک، خواهان ماندن در چهارچوب سیاسی کشور فعلیشان باشند، امری که حداقل از نظر اقتصادی کاملا قابل توجیه است.
ناکارآمدی راه حل اول نیز ناشی از نادموکراتیک بودن آن است چرا که مبنا و مکانیسم «تجزیه» مسالمت آمیز ایران را مشخص نمیکند در نتیجه پتانسیل استفاده از خشونت را بسیار بالا میبرد.
گزینه تجزیه سیاسی مسالمت آمیز تنها از طریق رفراندوم های منطقه ای پس از آنکه گروههای مختلف سیاسی قادر به تبلیغ کافی راه حلهای متفاوت خویش ازطریق روشهای دموکراتیک و در فضایی دموکراتیک بوده باشند ممکن است. اما پذیرش این امر به معنای پذیرش حق تعیین سرنوشت ملل در ایران است و راه حل اول را منتفی میکند.
راه حل مبتنی بر استقرار دموکراسی فراگیر سیاسی نیز بر خلاف ظاهر دموکراتیک آن غیردموکراتیک است چرا که حق دموکراتیک تعیین سرنوشت ملل را از ابتدا دور میزند.
خودداری از منظور کردن «حق تعیین سرنوشت ملل» در میان حقوق دموکراتیکی که مدافعین این راه حل ارائه میکنند پیشاپیش صورت مسئله را باز نویسی میکند و امکان مطالبه جدایی استقلال سیاسی را سلب میکند.
مدافعین این راه حل ممکن است استدلال کنند که با تثبیت نظام سیاسی مبتنی بر حقوق بشر و حقوق دموکراتیک شهروندی تبعیضها و سرکوبهای فرهنگی و زبانی خود بخود از بین میروند و نیازی به رسمی و نهادینه کردن حق تعیین سرنوشت ملل در ایران نیست.
اما معنی عملی این استدلال این است که «اقوام» ایرانی باید ادعاهای اپوزیسیون ناسیونالیست-دموکرات ایرانی در باره برنامه سیاسیش را باور کنند. اما این باور کردن بسی دشوار است.
از تجربه انقلاب ٥٧ و وعده های عمل نشده و اصول «معطل» مانده قانون اساسی که بگذریم دو عامل تاریخی و ساختاری دیگر این باور را دشوار میکنند.
به لحاظ تاریخی این قول نه در خلاء که در بستر بیش از ٧٠ سال سرکوب و تبعیض سازمان یافته زبانی-فرهنگی-سیاسی علیه به اصطلاح اقوام ایرانی مطرح میشود.
آثار ریشه دار سیاسی، فرهنگی و ایدئولوژیک این میراث نامیمون پایه های عملی لازم برای اعتماد «اقوام» ایرانی را به برنامه های سیاسی جریانات ناسیونالیست-دموکرات سراسری ایران بسیار سست کرده اند.
به ویژه که برخی از ناسیونالیستهای ایرانی حتی طرح و بحث منطقی و آزادانه در باره «مسئله ملی» در ایران را بر نمیتابند و بلافاصله با طرح خطر تجزیه ایران، که ویژگی اساسی گفتمانهای رسمی سیاسی در هر دو رژیم پهلوی و جمهوری اسلامی بوده است، بحث را پیش از آغاز پایان میدهند.
به لحاظ ساختاری در جوامع دارای اقتصاد رانت-مدار و فاقد طبقات اجتماعی مستقل از دولت گرایش به تمرکز قدرت سیاسی و به تبع آن باز تولید الگوهای اداری-سیاسی مرکزگرا بسیار شدید است.
امکان عملی و همیشه موجود اعمال کنترل کامل دولت بر بزرگترین منبع درآمد کشور یعنی نفت خود بخود گرایشها و پتانسیلهای تمرکز سیاسی-اداری و به تبع آن تفوق سیاسی گفتمانهای ناسیونالیستی تک-محوری و متفرعن را تقویت میکند.
مخاطرات منطقه ای و الزامات ژئوپولیتیک نیز بر احتمال دست بالا گرفتن چنین گفتمانهایی و پروژه های سیاسی متناظر با آنها می افزاید.
موثرترین شیوه لجام زدن به چنین گرایشهایی در ایران دموکراتیک آینده به رسمیت شناختن و فراهم آوردن امکانات عملی استفاده از حق تعیین سرنوشت ملل از سوی همه جریانها و نیروهای سراسری سیاسی-اجتماعی دموکراتیک ایران است.
چنین ساز و کاری، همگام با حذف مترسک «تجزیه ایران» از گفتمان سیاسی این جریانات و اتخاذ رویکردی نقادانه به تعریف ایران اعتماد سیاسی «اقلیتهای» ایران را به برنامه های سیاسی این جریانات و احزاب جلب میکند و از هژمونیک شدن یک راه حل مشخص پیش از ایجاد، تثبیت و کارکرد سالم ساختارهای سیاسی-قانونی دموکراتیک در ایران جلوگیری میکند.

 منبع: بی بی سی

 

هجوم وحشيانه قشـون پارس و اشغال بلوچستان

در سـال ۱۳۰۷ هجـری شمسـی

 

قسمت اول 

کتاب « عمليـات قشـون در بلوچستــان ـ ۱۳۰۷هجـری شمسی » نوشته قصـاب کوردستان و قاتـل بلوچستـــان امان الله جهانبانی سنـدی ننگيـن وخونيـن در تاريخ بشريت اســت. سندی که دال برسبعيت لشکريان پارس و بيانگر گوشه ای از جنايات اشغالگران در بلوچستــان  است.  جهانبانی با نگارش خاطراتش جنـون انسان کشـی خـويش وخونخواری لشکـرش را بطـرز بيمارگونه ای به تحريردرآورده است. از کشتار بيرحمانه مردم بلــوچ و اشغــال وحشيانه سرزمين متعلــق به ملـت بلــــــوچ جاهلانه برخـود بالیـده و از ارضای غرايز خونخواری، کينه توزی و انتقامجويی قشون مهاجم پارس بدون پرده پوشی خاطره نگاری کرده است.
جهانبانی جلاد با فرماندهی قشون مهاجم پارس و اشغــال وحشيانه بلوچستــان مهـرننگين اشغالگری راچنان بر پيشانی  فاشيسم پارس کوبيد که تا ابد پاک نخواهـد شد.

در اين مقاله فاکتهـايی مهـم از  کتاب « عمليات قشون در بلوچستان » ( چاپ اول ) را ذکر خواهم کرد تا در مورد هجوم وحشيانه اشغالگران پارس در سال ۱۳۰۷ هجری شمسی (  ۱۹۲۸ ميلادی )  به سرزمين مستقـــل بلوچستــــان بيش از پيش روشنگری شـود.

اعتراف جهانبانی به مستقـل بـودن بلوچستــان
 

جهانبانی سفاک  راجع به حکومت مستقل بلوچستــان چنين می نويسـد: 

« ... مير دوست محمد خان از اعقاب بهرام خان و آخرين کسی بود که تا اواخر سنه ۱۳۰۷ مستــقـــلاً در بلوچستان حکمرانی ميکرد.... وی به بعضی از رؤسای قبايل اجازه داده بود که ماليات قلمرو خود را جمع آوری کرده حصه ای برسم حق الحکومه برداشته و بقيه را به وی تسليم نمايند... بخشش حصه ای از ماليات برای اين بود که در موقع احتياج تفنگچيان خود را جهة کمک و مساعدت باختيار او بگذارند... ....دوست محمد خان روزبروز بر  اقتدار خود  افزوده و در صدد بود قلمروحکمفرمايی خوش را توسعه دهد چنانچه در تابستان ۱۳۰۴ ..... برای دست اندازی بخواش و تهديد ميرجاوه قوايی تجهيز و تا پنج فرسنگی خواش نيز پيشرفت نمود ...»  ( صفحه  ۳۹ و ۴۰ عمليات قشون در بلوچستان )

 

 

برنامه ريزی يکساله برای يورش به بلوچستانِ مستقل

« ...

بديهی است ادامه اين وضعيت برای دولت قابل تحمل نبود. ..... و اين جانب را نگران ساخته بود.۰۰۰ در تاريخ ۲۹ شهريور ۱۳۰۶  راپـُرت مفصلی راجع بوضعيت بلوچستان  و اردوکشی به آن سامان تنظيم و به پيشگاه همايونی تقديم نمودم.
پيشنهاد مزبور تصويب ولی انجام آن موکول بسال بعـد گرديد تا نواقص قوا مرتفع
و برای عمليات آماده و تکميل شود... » ( صفحه ۴۰ )

منظور جهانبانی از «پيشگاه همايونی» همان رضا سوادکوهیِ سرسپرده و سنگدل بود که بدنبـال کودتای اسفنـد ماه ۱۲۹۹ هجری شمسـی توانست وزارت جنـگ پرشيا را بدسـت گيـرد و بالاخـره در سال ۱۳۰۲ علی رغم بيسوادی به پست نخسـت وزيری برســد! با حمايت انگليس در سال ۱۳۰۴ احمد شاه را کنارزد و خود را قلدرانه «شاه پرشيا» اعـلام کرد.

جهانبانی خونخواراز ذکر اين حقيقت خودداری کرده است که زمانی که  « شاه»  او يعنی همان رضـا ميرپنج در طهـران طويله داری می کرد سرزمين بلوچستــان مستقـل بود.

نکته قابل توجه برنامه ريزی و زمان بنـدی يکساله برای « اردوکشی » به بلوچستان مستقل بود. بنابه اقرارخود جهانبانی قشون پارس در سال ۱۳۰۶ هجری شمسی توان و آمادگی لشکرکشی به  بلوچستانِ مستقل را نداشتنـد.

 

 

سازماندهی قشـون اشغالگرپارس برای تهاجم به بلوچستان

 

جهانبانی در سند جنايات خود چنين می نويســد:

 

« کليه قوايی که در نظر بود به بلوچستان اعزام گردد از قسمتهای مشروحه ذيل بود :

از تيپ بيرجنـد
 ـ۱ فوج پياده دو گردان۲ ـ فوج جماز خسروی يک گردان ۳ـ يک آتشبار کوهستانی

از تيپ مشهد
۱ـ فوج سوار بهرامی۲ ـ از فوج پياده شاهپور يک گردان ۳ـ آتشبار کوهستانی ۴ـ يکدسته از آتشبار صحرايی سوار ۵ـ يکدسته توپ ترفيقی ۶ـ يکدستگاه تلگراف بی سيم صحرايی

از تيپ کرمان
۱ـ يک گردان پياده ۲ـ يک گروهان مسلسل ۳ـ يک دسته بهادران سوار ۴ـ بهادران جمـّاز ( بهادران جماز تازه تشکيل شده بود) »  ( صفحات ۴۱ و ۴۲ )

همانگونه که از ليست بالا پيداست کل اردوی مهاجم پارس از مشهـد، بيرجند و کرمان به بلوچستانِ مستقل سرازير شـد. جهانبانی از مسافات طولانی که قشون وحشی پارس روی پيش داشتند چنين می نويسـد :
« .. اگر بمپور را مقصد اصلی فرض کنيم مسافاتی که ستونها ميبايستی بيمايند تقريبا بدين قرار تخمين زده می شد :

اردوی اعزامی از مشهد ۲۵۰ فرسنـگ ( ۱۵۰۰ کيلومتر) از راه سراوان

تيپ بيرجند ۱۳۲ فرسنـگ ( ۷۹۲ کيلومتر) از راه سراوان
ستون کرمان ۱۱۸ فرسنـگ ( ۷۰۸ کيلومتـر) از راه بـم »

امان الله جهانبانی قاتل بلوچستان که در تفرقه اندازی از اربابان انگليسی اش درس گرفته بود توانست با همکاری انگليسی ها اختلافاتی جزيی را که سرداران سرحد و مکران داشتند بيمارگونه و شيادانه تشديد کنـد. وی  با اين عمل ناشايست از اختلافات داخلی بلوچستان بر ضد ملت بلوچ و برای براندازی حکومت مستقل بلوچستان حداکثر سوءِ استفاده را کـرد. درآينده به اين موضـوع هم خواهم پرداخـت.

 

 

لشکـری هار که آذوقه اش نان خشک بود

   جهانبانی جلاد در صفحه۵۶ کتابش دراين مورد می نويسـد:
« ... غالبا در اردوکشی ها با فقـدان وسايل کافی از حيث آذوقه دچار اشکالات می گرديد. بر طبق تجارب حاصله نان سمنانی نظر به اينکه چندين ماه بدون عيب در کيسه سربازحفظ گردد برای اين منظور مناسب ميباشـد اين نقطه قبلا پيش بينی شده......نان های سمنانی از چندی قبل بقدر کفايت تمام قوا تهيه شده بود بنفرات تقسيم شدند که همواره در کيسه حمايل خود حمل نموده... »

جهانبانی خونخوار از زرخيزی بلوچستان،  ذخاير مواد غذايی و آذوقه های فراوان  در آبادی ها و قلاع بلوچستـان با خبر بود و محاسبه آنرا هم کرده بود که در صورت پيشروی لشکريان وحشی و گرسنه خود را با غارت اموال، احشام و آذوقه ها ی مردم سير کرده و در ضمن غريزه غارتگری و طمعکاری جمعی آنها را بيشتر تحريک کنـد.

جهانبانـیِ ددصفت بعنوان فرمانده يک لشکر مهاجم، اشغالگر،هار و گرسنه بخوبی بر اين امرواقف بود که سربازانی که غذايشان چند ماه فقط نان خشک باشد و گرسنگی کشيده باشند از دنيای انسانی خارج شـده و  بدنبال غذای بهتـر از « نان خشکِ چند ماهه » وسير کردن شکم خود به  انسانهای بيگناه وآنچه دارنـد وحشيانه هجوم می آورنــد. به همين دليل بـود که وی پس ازجنگهايی خونين در جنوب خواش از اشغـال قلعـه های پَـسکوه و گـُشت بعنوان پيروزی های مهم ذکر کرده و لشـکر غارتگرش به دليل فراوانی « آب آشاميدنی، امـوال ، احشـام و آذوقه » طمعکارتر و هارتراز قبل به طرف هـُشـَک و دِ زَّک پيشروی می کنــد.

ادامه دارد

 

 

پروشت ءُ پروش باتنـت ايران ءُ پاکستـان

آزات ءُ آباد بات گنجيــــــں بلوچستــــــان

محمــد کـريــم بلــوچ

بيست و هشتم انسـاک ۷۰۱۳
بيستم ماه مارس ۲۰۱۴